Realisatie website:Brainworks

EXCURSIE NAAR FIETSENFABRIKANT BATAVUS IN HEERENVEEN

Op 9 november 2011 heeft de ‘Vriendenclub van c.v.v. O.N.S.’ een bezoek gebracht aan ‘Batavus’, fabrikant van een bekend fietsenmerk. Om 09.00 uur vertrekt een groep van 30 leden vanuit een mistig Sneek naar Heerenveen. We worden hartelijk ontvangen met koffie en oranjekoek in de prachtige showroom, te midden van de nieuwste modellen fietsen, in het bijzonder de elektrische fiets.

Onze gastheer is Herman Pietersma, een man van de werkvloer. De heer Pietersma is een allround figuur binnen het bedrijf. Bij een verandering of vernieuwing van een fiets, is het de heer Pietersma die monteurs instrueert. Ook maakt hij de dealers wegwijs in de geheimen van de fiets. Dat is van groot belang, vooral als het een elektrische fiets betreft. Van de fiets weet hij alles en hij weet dat op een humoristische wijze over te brengen.
Na de introductie van de heer Pietersma vertelt Sipke Plat het een en ander van de ‘Vriendenclub’.

Het eerste gedeelte van het bezoek bestaat uit een causerie over de geschiedenis van ‘Batavus’, een bedrijf dat is opgericht in 1904 door Andries Gaastra. In het begin worden alleen fietsen gemaakt. Later legt het bedrijf zich ook toe op bromfietsen. Bij ‘Batavus’ werken ongeveer 450 personeelsleden die 1200 fietsen per dag afleveren. Een groot aantal, gelet op de lange weg die wordt afgelegd van spaak tot fiets. Batavus heeft ook moeilijke tijden gekend. Zo gaat het bedrijf in 1986 failliet. Een groot aantal werknemers krijgt ontslag. Als afgeslankt bedrijf wordt ‘Batavus’ overgenomen door de ‘Atag Cycle Group’ en eind negentiger jaren van de vorige eeuw wordt het opgenomen in de ‘Accell Group’.

‘Batavus’ heeft een eigen bedrijfsschool waar de monteurs worden opgeleid. Ook dealers krijgen hier hun opleiding. Dit laatste is nodig, daar steeds nieuwe modellen op de markt verschijnen, vooral op het gebied van de elektrische fiets. Voor het assembleren en herstellen van een e-bike heeft de monteur en de dealer veel kennis nodig van elektriciteit.
Na de inleiding wordt de groep in tweeën gesplitst. De groepen worden rondgeleid door de heren Joop Peffer en Klaas Veenstra. Beide heren genieten, na ongeveer een 40 jarig dienstverband, al geruime tijd van hun pensioen. Zij weten, net als Herman Pietersma, heel veel te vertellen over het toen en nu van ‘Batavus’.

Daar het in de fabriekshallen lawaaiig is, krijgt ieder een koptelefoon. De rondleiders vertellen hun verhaal met behulp van een microfoon en via een draadloze verbinding kan ieder duidelijk verstaan wat er verteld wordt.

Bij Batavus zijn veel handelingen geautomatiseerd. Toch valt het op dat er door ervaren personeel veel handwerk wordt verricht. Heel veel aandacht wordt besteed aan kleine details. Het wordt ons duidelijk dat het in elkaar zetten van een fiets precisie werk is. Daarom wordt er optimale aandacht besteed aan de controle van een kant en klare fiets. De kwaliteit van de gecontroleerde fiets wordt weergegeven op een lichtbord boven de montagelijn. De fabriek is ruim opgezet en optimaal verlicht en er is een vrolijke sfeer onder het personeel.

Na de rondleiding brengen we een bezoek aan het fietsmuseum dat werd opgericht in 2004. Fietsen uit de ‘oertijd’ staan tentoongesteld evenals de eerste brommers. Zoals de ‘hoge bi’, die bestaat uit een heel groot voorwiel en een heel klein achterwiel en een ‘houten loopfiets’. Een bekende brommer van ‘Batavus’ is het eerste type ‘Whippet’ uit 1962. De brommer heeft een enkele hoge uitlaat die uitmondt in twee dunne pijpjes. Deze brommer wordt in 1963 opgevolgd door de ‘Whippet’ met een tijgerprint op de buddy zit en een dubbele uitlaat. Ook staat er de fiets waarmee Olympisch kampioen Leontien van Moorsel in 1991 wereldkampioen op de weg is geworden.
Veel fietsen in het museum komen de meesten onder ons bekend voor, ook omdat men zelf op een dergelijke fiets heeft gereden. Enkele mannelijke leden krijgen bij het zien van de brommers nostalgische herinneringen naar hun jonge brozemjaren.
Als afsluiting wordt onder het genot van een drankje en een hapje de ervaringen uitgewisseld. Na deze lekkernijen bedankt Sipke Plat de heren Pietersma, Peffen en Veenstra voor hun inbreng deze morgen, woorden die worden onderstreept met applaus.

Heel lang weten we van het bestaan van de naam ‘Batavus’, een naam voor een fiets. Na dit bezoek kunnen we een betere invulling geven aan het begrip ‘Batavus’ en zien we door het frame de monteurs die met volle overgave een schitterend product tot stand brengen. Dit bezoek is voor ons allen een heel mooie en bovenal leerzame ochtend bij fietsenfabrikant ‘Batavus’ in Heerenveen geweest.

Als afscheidscadeau krijgt ieder een tas met onder anderen een zadeldekje, een balpen, een ballon en een catalogus.

DOUWE TIESMA